Nadmorska Kolej Wąskotorowa Rewal

Przejazd zabytkową kolejką wąskotorową brzmi jak pomysł z innej epoki – i właśnie w tym tkwi cały urok tej atrakcji. Nadmorska Kolej Wąskotorowa to jedna z zaledwie trzech czynnych wąskotorówek w Polsce jeżdżących po torach o rozstawie 1000 mm. Przez niemal 40 kilometrów łączy Gryfice z nadmorskimi kurortami, przeprowadzając pasażerów przez las, pola i nadmorskie krajobrazy w tempie, które pozwala naprawdę je zobaczyć. To nie jest zwykły środek transportu – to sentymentalna podróż w czasie, która rocznie przyciąga ponad 150 tysięcy pasażerów.

Historia kolejki – ponad 120 lat na torach

Pierwszy pociąg wyjechał z Gryfic do Niechorza w lipcu 1896 roku. Pruska kolej lokalna powstała z konkretnego powodu – miała przewozić płody rolne, drewno i materiały budowlane, a przy okazji ułatwiać codzienne przemieszczanie się mieszkańców lokalnych wsi. W szczytowym okresie rozwoju Gryficka Kolej Dojazdowa dysponowała siecią aż 300 kilometrów torów i 98 przystankami.

Po II wojnie światowej kolej przejęły Polskie Koleje Państwowe, ale wraz z rozwojem transportu samochodowego zaczęła tracić na znaczeniu. Lata 90. i początek XXI wieku to okres stopniowego podupadania – zdewastowane torowiska, zrujnowane dworce, coraz mniejszy ruch pasażerski.

Prawdziwy przełom nastąpił w 2002 roku, gdy kolej wraz z całą infrastrukturą przejęła Gmina Rewal. Zaczął się długofalowy proces ratowania zabytkowej linii. W latach 2011-2013 przeprowadzono kompleksową rewitalizację nadmorskiego odcinka Trzęsacz-Pogorzelica za ponad 15 milionów złotych z funduszy unijnych. Odnowiono tabor, wyremontowano stare dworce, wybudowano nowe stacje. Lokomotywy i wagony otrzymały nowe barwy, a wnętrza wagonów wyposażono w ogrzewanie i toalety. W 2013 roku powołano spółkę Nadmorska Kolej Wąskotorowa, która do dziś zarządza przewozami.

Zachowało się 175,6 km torów z pierwotnej sieci liczącej 300 km. To jedna z najdłuższych czynnych kolei wąskotorowych w Polsce.

Dwie trasy do wyboru – jak wygląda przejazd

Kolej kursuje obecnie na dwóch trasach łączących 14 miejscowości w trzech gminach powiatu gryfickiego. Dłuższa trasa prowadzi z Gryfic do Pogorzelicy i liczy 39,5 km – to prawie dwugodzinna podróż przez malownicze tereny. Krótsza, 10-kilometrowa trasa, to odcinek wahadłowy między Trzęsaczem a Pogorzelicą, który obsługiwany jest szczególnie intensywnie w sezonie letnim.

Pociąg wyjeżdża rano z zajezdni w Gryficach. Po dotarciu do Trzęsacza zaczyna kursować wahadłowo na nadmorskim odcinku, obsługując stacje: Trzęsacz, Rewal, Śliwin, Niechorze i Pogorzelica. Ostatni kurs dnia to powrót do zajezdni w Gryficach.

Składy ciągnie lokomotywa spalinowa Lxd2 lub wagon motorowy MBX. Wagony są w pełni odnowione – z oknami pozwalającymi podziwiać widoki, ogrzewaniem na chłodniejsze dni i toaletami. W weekendy na torach pojawia się czasem zabytkowy parowóz o sympatycznej nazwie „Parys”, co wywołuje dodatkowy entuzjazm wśród miłośników kolei.

Tempo? Kolejka rozwija prędkość 20-25 km/h. Brzmi powoli, ale to właśnie w tym tkwi sens – można spokojnie obserwować mijane krajobrazy, zrobić zdjęcia przez okno, po prostu odpocząć od pędu współczesnego świata.

Dla kogo jest ta atrakcja

Przejazd wąskotorówką to propozycja uniwersalna. Rodziny z dziećmi doceniają możliwość przemieszczania się między plażami bez konieczności szukania parkingu – dzieci zaś są zachwycone samą kolejką. Starsze pokolenie często wybiera przejazd z sentymentu, wspominając czasy gdy takie koleje były codziennością.

Miłośnicy kolei i techniki znajdą tu autentyczny zabytek – funkcjonującą linię z końca XIX wieku z oryginalną infrastrukturą. Dla osób szukających spokojnego sposobu na zwiedzanie regionu to doskonała alternatywa dla samochodu – można wysiąść na dowolnej stacji, spędzić tam kilka godzin i wrócić kolejnym pociągiem.

Można przewozić małe zwierzęta domowe, w tym psy – pod warunkiem, że są odpowiednio zabezpieczone i nie stanowią uciążliwości dla innych pasażerów.

Co zobaczyć po drodze – stacje warte zatrzymania

Każda z miejscowości na trasie ma coś do zaoferowania. Trzęsacz to przede wszystkim ruiny gotyckiego kościoła na klifie – jeden z najbardziej rozpoznawalnych widoków polskiego wybrzeża. Rewal kusi szeroką plażą i promenadą pełną restauracji. Niechorze ma latarnię morską otwartą dla zwiedzających.

Gryfice, punkt początkowy dłuższej trasy, to kameralne miasteczko z rynkiem i zabytkami wartymi godzinnego spaceru przed wsiadaniem do pociągu. Pogorzelica stanowi najdalszy punkt nadmorski – spokojniejsza od Rewala, z dobrym dostępem do plaży.

System biletowania pozwala na dowolne wsiadanie i wysiadanie w ciągu całego dnia – wystarczy jeden bilet, by przejechać się tam i z powrotem, robiąc po drodze tyle przystanków, ile się chce.

Informacje praktyczne – ceny, godziny, dojazd

Sezon i rozkład jazdy: Kolej kursuje regularnie od 1 maja do 30 września. Poza sezonem letnim dostępne są przejazdy dla grup zorganizowanych, wycieczek szkolnych czy turnusów seniorów – warto wcześniej skontaktować się z obsługą kolei.

Ceny biletów: System taryfowy zależy od wybranej trasy. Dla odcinka Trzęsacz-Pogorzelica obowiązuje jedna cena niezależnie od stacji wsiadania. Bilet uprawnia do nieograniczonej liczby przejazdów w ciągu dnia na danej trasie. Aktualne ceny najlepiej sprawdzić na stronie kolej.rewal.pl lub pod numerem telefonu (+48) 91 38 42 235.

Jak dojechać: Główna zajezdnia i punkt początkowy znajduje się w Gryficach przy ul. Błonie 1. Do Gryfic można dojechać autobusami PKS z większych miast regionu. Dla osób wypoczywających w Rewalu, Niechorzu czy Trzęsaczu najwygodniej jest wsiąść bezpośrednio na lokalnej stacji – wszystkie są dobrze oznakowane i łatwe do znalezienia.

Ile czasu zarezerwować: Pełna trasa Gryfice-Pogorzelica zajmuje niecałe dwie godziny w jedną stronę. Jeśli planuje się tylko przejazd wahadłowy Trzęsacz-Pogorzelica, wystarczy około 30-40 minut. Warto jednak zarezerwować cały dzień, by móc spokojnie zwiedzać miejscowości po drodze i nie gonić za rozkładem.

Kontakt: Stacja w Gryficach: tel. (+48) 91 38 42 235, (+48) 91 38 62 629. Stacja w Rewalu: ul. Dworcowa 21. Szczegółowy rozkład jazdy i informacje o specjalnych kursach dostępne na oficjalnej stronie internetowej.

W weekendy na torach można spotkać zabytkowy parowóz „Parys” – jeśli zależy komuś na przejażdżce konkretnie tym składem, warto wcześniej zadzwonić i potwierdzić kurs.

Nadmorska Kolej Wąskotorowa – podsumowanie

To nie jest szybki sposób na przemieszczanie się – ale właśnie o to chodzi. W świecie, gdzie wszystko musi być natychmiast, przejazd kolejką wąskotorową przypomina, że podróż może być równie ważna jak cel. Widok za oknem zmienia się powoli: pola, las, nadmorskie wydmy, małe stacje z drewnianymi peronami.

Kolej działa nieprzerwanie od 1896 roku – przetrwała dwie wojny światowe, zmiany granic i ustroju, okres świetności i lata upadku. Dzisiaj, po gruntownej rewitalizacji, znów przewozi tłumy, tym razem głównie turystów. Dla regionu to nie tylko atrakcja, ale i symbol – dowód, że warto dbać o dziedzictwo i że stare może funkcjonować obok nowego.

Dla odwiedzających to propozycja na urozmaicenie pobytu nad morzem. Alternatywa dla kolejnego dnia na plaży, sposób na zobaczenie kilku miejscowości bez męczącego pakowania się do samochodu, wreszcie – po prostu przyjemny przejazd w dobrym towarzystwie lub w samotności z książką i widokiem za oknem.